Wěra, rozum a uniwersita

Bamž Benedikt XVI. při přežohnowanju. Chceće cyły wobraz widźeć? Tu kliknyć!

Krótki, ze zwiska storhnjeny wurězk narěče bamža Benedikta XVI. na uniwersiće w Regensburgu wubudźi pola mnohich populistow protest.

Někotři hrožachu wodźerjej katolskeje cyrkwje samo ze zamordowanjom. Škitne naprawy Benedikta XVI. so masiwnje zesylnichu.

Tola što tči za citatom, kotryž we wěstych kruhach telko emocijow wubudźa? W cyłku jedna so wo wědomostnu narěč, kotraž rozjima powšitkownje poměr wěry, rozuma a z tym zwisujo přistup uniwersitow k mjenowanej problematice.

Wuwiwajo swoje mysle cituje bamž tež mólički, poprawom pódlanski wurězk pisomnje zachowaneje rozsahłeje rozmołwy bycantinskeho kejžora Manuela II. Palaeologosa z wysoce zdźěłanym Persičanom. Jeju rozmołwa, kotraž wotmě so najskerje w lěće 1391, wjerćeše so wokoło křesćanstwa a islama a wokoło wěrnosćow wobeju nabožinow.

W sedmym rozmołwnym kole rozjimataj rozmołwnaj partneraj problem swjateje wójny, dźihada. Kejžor, kotryž bě wotrostł w duchu grjekskeho myslenja, wotpokaza namocne šěrjenje wěry a wumjetowaše runje tajke Mohamedej. Nimo toho praji, zo spřećiwja so "njeracionalne jednanje" Bohu. Runje tute wuprajenje bě zarodk rozhorjenosće w někotrych kruhach islamskeho swěta. Při tym drje hodźi so z toho wuchadźeć, zo kritizowachu populisća implicitne "njerozumne jednanje Boha", mjeztym zo steji za islamskich wučenych Bóh daloko nade wšěm čłowječim myslenjom, haj zasadnje cyle zwonka čłowječeje racionalnosće. Čłowječi rozum njemóže jeho jednanje dodnić. W tutym konteksće wězo njeje wulkeho rozdźěla mjez někotrymi prudami islamskeho a křesćanskeho wukładowanja wěry.

Cyłkowna narěč wšak Benedikta XVI. wšak warnuje skerje tak mjenowanu "zapadnu ciwilizaciju" před přewuskim zrozumjenjom "logosa". Jenož šěrša interpretacija zapřijeća zmóžni woprawdźity dialog z druhimi nabožinami.

Chceće narěč bamža w originalu čitać? Tu!